English Cymraeg

Building evaluative answers

The d. questions on the Religious Studies GCSE exam papers assess the skills of analysis, evaluation, discussing, and reaching judgements. This is not just about passing exams well; these skills are vital in life because it is important to be able to use critical thinking skills to analyse everyday events in the news…or on social media! You shouldn’t believe everything you read or hear, after all!

Sometimes though, it can be difficult to discuss and argue something you don’t really have strong opinions about, so in order to practice these skills why not start by arguing about things you do have opinions on?

For example:

‘Society would be better without mobile phones.’

‘During the 2020 coronavirus pandemic, Liverpool FC should have just been awarded the premier league title.’

‘Public statues of former slave-owners should all be removed.’

‘The internet has more dangers than benefits.’

‘Social media does more harm than good.’

‘Football isn’t proper football unless it is played in front of fans.’

Llunio atebion gwerthusol

Mae cwestiynau ch. ar y papurau arholiad TGAU Astudiaethau Crefyddol yn asesu sgiliau dadansoddi, gwerthuso, trafod a dod i farn. Nid dim ond llwyddo mewn arholiadau sy'n bwysig fan hyn; mae'r sgiliau hyn yn hanfodol mewn bywyd oherwydd ei bod yn bwysig gallu defnyddio sgiliau meddwl yn feirniadol i ddadansoddi digwyddiadau pob dydd yn y newyddion...neu ar y cyfryngau cymdeithasol! Ddylech chi ddim credu popeth rydych chi'n ei ddarllen neu glywed, wedi'r cyfan!

Ond weithiau, gall fod yn anodd trafod a dadlau rhywbeth nad oes gennych chi mewn gwirionedd farn gryf arno, felly er mwyn ymarfer y sgiliau hyn, pam ddim dechrau drwy ddadlau am bethau y mae gennych chi farn arnyn nhw?

Er enghraifft:

'Byddai cymdeithas yn well heb ffonau symudol.'

'Yn ystod y pandemig coronafeirws yn 2020, dylid bod wedi rhoi teitl yr Uwch Gynghrair i glwb pêl-droed Lerpwl yn syth.'

'Dylid cael gwared â phob cerflun cyhoeddus o gyn-berchenogion caethweision.'

'Mae mwy o beryglon i'r rhyngrwyd na manteision'.

'Mae'r cyfryngau cymdeithasol yn gwneud mwy o ddrwg nag o les.'

'Dydy pêl-droed ddim yn bêl-droed go iawn oni bai ei fod yn cael ei chwarae o flaen cefnogwyr.'

Classroom activity

Let’s take the first one, just as an example, and try and build a strong evaluative response to it.

‘Society would be better without mobile phones.’

  1. Create a Mind Map: Firstly, get all your ideas down in a quick, simple Mind Map. It’s probably easier to start with your own views, but then try and add other views that might be very different from yours. See the example below:

Agree – it would be better

  • no conversation
  • used to bully/threaten
  • too dependent – addicted
  • status symbols
  • too expensive
  • access to offensive stuff.

Disagree – it would not be better

  • keep in touch
  • everything you need
  • a learning & entertainment tool
  • really affordable
  • don’t have to look at dodgy stuff.

Notice that these are very quick, rough ideas to jot down. They won’t be marked but they just help you to keep focused on discussing the statement and, hopefully, avoid falling into the trap of just explaining.

Gweithgaredd ystafell ddosbarth

Beth am gymryd y gosodiad cyntaf, er enghraifft, a cheisio llunio ymateb gwerthusol cryf iddo.

'Byddai cymdeithas yn well heb ffonau symudol.'

  1. Lluniwch Fap Meddwl: Yn gyntaf, ysgrifennwch eich syniadau mewn Map Meddwl cyflym a syml. Mae'n siŵr ei fod yn haws dechrau â'ch safbwyntiau eich hunain, ond yna ceisiwch ychwanegu safbwyntiau eraill a allai fod yn wahanol iawn i'ch rhai chi. Edrychwch ar yr enghraifft isod:

Cytuno – byddai'n well

  • dim sgwrs
  • cael ei ddefnyddio i fwlio/bygwth
  • rhy ddibynnol – caeth
  • symbolau statws
  • rhy ddrud
  • mynediad at bethau sarhaus.

Anghytuno – ni fyddai'n well

  • cadw mewn cysylltiad
  • popeth y mae ei angen arnoch
  • teclyn dysgu ac adloniant
  • fforddiadwy iawn
  • ddim yn gorfod edrych ar bethau amheus.

Sylwer bod y rhain yn syniadau bras a chyflym iawn i'w nodi. Ni fyddan nhw'n cael eu marcio ond maen nhw'n eich helpu i ganolbwyntio ar drafod y gosodiad a, gobeithio, osgoi cwympo i mewn i'r fagl o esbonio yn unig.


Connecting words or phrases are used in longer answers to support points, develop similar arguments and show when different or alternative points are being made. They are useful for the d. questions because these are longer, discussion-type questions.

Words that are similar to one another are called synonyms.

Words that are the opposite of one another are called antonyms.

Visit: https://www.thesaurus.com/ to see more about how you can improve your writing using connectives.

Defnyddir geiriau neu ymadroddion cysylltiol mewn atebion hwy i ategu pwyntiau, datblygu dadleuon tebyg a dangos pryd mae pwyntiau gwahanol neu amgen yn cael eu gwneud. Maent yn ddefnyddiol ar gyfer y cwestiynau ch. am fod y rhain yn gwestiynau hwy sy'n gofyn i chi drafod datganiad.

Gelwir geiriau sy'n debyg i'w gilydd yn gyfystyron.

Gelwir geiriau sy'n groes i'w gilydd yn wrthwynebeiriau.

Defnyddiwch y thesawrws Cymraeg i ddysgu mwy am sut y gallwch wella eich gwaith ysgrifenedig drwy ddefnyddio cysyllteiriau.

Connectives

Drag and drop the following connectives into the correct box. The first has already been completed as an example.

Cysyllteiriau

Llusgwch a gollyngwch y cysyllteiriau canlynol yn y blwch cywir. Mae’r cyntaf wedi’i gwblhau eisoes fel enghraifft.


Also Hefyd


    But Ond

      Building evaluative answers

      Put the two together. Write out a ‘skeleton’ answer using the words from your Mind Map with the appropriate connectives placed in-between your ideas. The one below has been started. You can build on it.

      No conversation – additionally - too dependent – addicted.

      Despite that - everything you need – furthermore - a learning tool.

      Llunio atebion gwerthusol

      Rhowch y ddau at ei gilydd. Ysgrifennwch ateb 'sgerbwd' gan ddefnyddio'r geiriau o'ch Map Meddwl gyda'r cysyllteiriau priodol wedi'u gosod rhwng eich syniadau. Mae'r un isod wedi'i ddechrau. Gallwch chi adeiladu arno.

      Dim sgwrs – yn ogystal – rhy ddibynnol – caeth.

      Er hynny – popeth y mae ei hangen arnoch – ar ben hynny – teclyn dysgu.


      Building evaluative answers

      Now put the ‘meat on the bones’ by adding the detail. See an example below.

      Many would agree with this statement because mobile phones have almost killed the art of conversation. You even see people at a table together but not talking, just playing with their phones! Additionally, people have become addicted to their phones and there has been research to say that too long spent in front of screens is really bad for you.

      Despite that, many others would say that mobiles are a fantastic way of keeping in touch, especially with people you can’t see face-to-face. During lockdown, Facetime was all some people had for company! Furthermore, a mobile can be an excellent educational and entertainment tool because you can access everything; maps, calculators, Duolingo, news, internet etc. (as well as fun stuff).

      Continue the answer using your Mind Maps and connectives structure.

      Llunio atebion gwerthusol

      Nawr, rhowch y 'cig ar yr asgwrn' drwy ychwanegu'r manylion. Edrychwch ar yr enghraifft isod.

      Byddai llawer yn cytuno â'r gosodiad hwn oherwydd bod ffonau symudol bron wedi lladd y sgìl o sgwrsio. Rydych chi hyd yn oed yn gweld pobl yn eistedd wrth fwrdd gyda'i gilydd ond ddim yn siarad, dim ond yn chwarae â'u ffonau! Yn ogystal, mae pobl wedi dod yn gaeth i'w ffonau ac mae ymchwil yn dweud bod treulio gormod o amser o flaen sgriniau yn ddrwg iawn i chi.

      Er hynny, byddai llawer o bobl eraill yn dweud bod ffonau symudol yn ffordd wych o gadw mewn cysylltiad, yn enwedig â phobl na allwch eu gweld wyneb yn wyneb. Yn ystod y cyfyngiadau symud, dim ond Facetime oedd gan rai pobl fel cwmni! Ar ben hynny, gall ffôn symudol fod yn declyn addysgol ac adloniant ardderchog oherwydd bod gennych chi fynediad at bopeth; mapiau, cyfrifiannell, Duolingo, newyddion, y rhyngrwyd ac ati. (yn ogystal â phethau hwyl).

      Ychwanegwch at yr ateb gan ddefnyddio eich Mapiau Meddwl a strwythur y cysyllteiriau.

      Further guidance

      Now try and apply these four stages to a statement you feel strongly about. You should end up with a strong response that flows like an argument.

      Once you’ve practised a few of these, try and do the same with past exam paper questions. They are all under ‘past papers’ on the Eduqas website if your school is in England, or the WJEC website if your school is in Wales.

      Cyfarwyddyd pellach

      Nawr, ceisiwch gymhwyso'r pedwar cam hyn at osodiad rydych chi'n teimlo'n gryf amdano. Dylech chi orffen ag ymateb cryf sy'n llifo fel dadl.

      Unwaith y byddwch wedi ymarfer rhai o'r rhain, ceisiwch wneud yr un fath â chwestiynau o gyn-bapurau arholiad. Maen nhw i gyd o dan 'cyn-bapurau' ar wefan CBAC.